enneemmee.blogspot
Fair Trade in "Belang van Limburg"
fairtrade-eerlijkehandel.blogspot
Foodlog.nl
Lieve woordjes only
Toby Webb's blog (ethicalcorp)
Eerlijke Handel is kinderschoenen ontgroeid – artikel uit BioGezond d.d. december 2012
Uit het magazine “BioGezond” 7de jaargang / nummer 6 / december 2012
KLIK OP DE AFBEELDING VOOR EEN GOED LEESBARE WEERGAVE
KLIK OP DE AFBEELDING VOOR EEN GOED LEESBARE WEERGAVE
DE LABEL BUSINESS: achter de schermen van ethische labels + over Oxfam-Wereldwinkels en haar nieuwe kijk op labels en keurmerken
“Trend 2012: labels voor duurzaamheid verliezen terrein“. Dat kopte de trendsettende Nederlandse marketingblog molblog.nl op 10 December 2011:
Na 23 jaar heeft MaxHavelaar/FairTrade nog maar gemiddeld 28 producten met dat label, op een supermarkt vol met 30.000 SKU’s (bron: Milieudefensie). Gaat het dan zo slecht met duurzaamheid in supermarkten? Neen, die ontwikkelt zich stormachtig. Maar dan wel no-label. Of hooguit met een certificering van een onbekend en ongeladen keurmerk.
Stond gisteren dan weer te lezen bij Toby Webb in “What Alaska’s pullout tells us about the Marine Stewardship Council” :
Some rather troubling news for eco-labels this month with the decision by the Alaskan salmon fishing industry to withdraw from the Marine Stewardship Council (MSC) programme. A decade ago, Alaska salmon became the first fishery of serious scale (with due apologies to Western Australian rock lobster and Thames herring) to become MSC certified and supermarket chains dutifully snapped up this welcome sustainable alternative to its tasteless and ecologically devastating farmed cousin. It was a great moment. Or so we thought.
Op molblog.nl doet men dan ook deze gewaagde doch berekende voorspelling voor het komend jaar: de algemene consumentenlabels voor duurzaamheid gaan vanaf 2012 definitief het onderspit delven.
De praktijk wijst uit dat de burger en de consument twee verschillende personen zijn. Hoewel 90% van de burgers desgevraagd duurzaamheid belangrijk vindt, stijgt het marktaandeel van ‘ethisch’ gepositioneerde producten nooit boven de 2-5%. Dit is al zo lang bekend, dat je mag verwachten dat vroeg of laat ook de mainstream gaat snappen dat ‘het vermarkten van duurzaamheid’ een heilloze weg is als het doel is ‘het verduurzamen van markten’.
KLIK OP DE PRENT VOOR DE STUDIE IN .PDF
DOWNLOAD DE BROCHURE
Wat is het probleem? Labels met duurzaamheidsclaims verzuipen zichzelf in hun bureaucratische mallemolens. Waar het ooit allemaal begon om een faire, zorgende wereld, lijkt het hen vandaag te doen om de knip van de geldbeugel van de keurmerkstempelaars en hun advocatenbureaus. Dat lijkt niet alleen zo. Het is echt zo.
Nemen we als voorbeeld Max Havelaar: 70% van de kosten die in het Noorden worden betaald, om het label te mogen voeren, blijven in het Noorden of dienen om de riante vergoedingen van de keurslagers van het label in het Zuiden te vergoeden. M.a.w. slechts 30% belandt bij de boerengroepen in het Zuiden, onder de vorm van producentenopvolging en -ondersteuning. Een Cubaanse partner van de Oxfam-Wereldwinkels klaagde onlangs nog dat ze 60.000 euro aan premies ontvangen… doch 40.000 euro aan kosten dienden te betalen aan FLO, om erkend te blijven.
Niet zo gek, dat die Wereldwinkels zich openlijk vragen stellen bij Max Havelaar. Haar Zuid-Afrikaanse wijnpartner Stellar Organics besloot dat voor haar de maat alvast vol was. En ruilde Max Havelaar in voor het Fair For Life-label.
Klik op onderstaand knipsel uit MO-magazine:
Dat de Wereldwinkels luisteren naar de verzuchtingen van hun partners in het Zuiden strekt hen tot eer. Echter…
Sinds de Algemene vergadering van zaterdag 28 januari 2012 is Vera Dua lid van de Raad van Bestuur van Oxfam-Wereldwinkels. Zij deed geheel ter goeder trouw deze uitspraak in een online-artikel d.d. 07/04/2011:
Labels zoals “Rainforest Alliance Certified” of “Fair Trade” hebben ook een hoge graad van betrouwbaarheid omdat het globale keurmerken zijn die toegekend worden aan uiteenlopende producten op basis van algemene duurzaamheidprincipes uitgewerkt door ngo’s die daar geen rechtstreeks economische belang bij hebben.
Op diezelfde Algemene Vergadering sprak de beweging zich ook positief uit over onderstaande stemmingsvraag i.v.m. een hernieuwde kijk op het werken met keurmerken:
De Algemene Vergadering van Oxfam-Wereldwinkels bekrachtigt expliciet volgende elementen [uit de nota]:
Oxfam-Wereldwinkels werkt naar certificering toe in functie van de ontwikkelingsstrategie van haar partners in het Zuiden. Certificering is voor OWW dus een middel in een ontwikkelingsstrategie, geen doel op zich.
Oxfam-Wereldwinkels sluit geen keurmerk a priori uit.
[...]
Hopelijk (en wellicht) zal het eerste punt zwaarder gaan doorwegen dan het tweede. Want, zowel Rainforest Alliance als Max Havelaar worden – vanuit niet de minste bronnen – als weinig betrouwbaar geschetst. De wereldwinkels omarmen (in theorie) ALLE keurmerken, sluiten GEEN label a priori uit. Daarover zal nog een flinke boom worden opgezet, durven we veronderstellen.
- Want lees dit eens (je vindt deze informatie helaas op geen enkele andere nederlandstalige fairtradewebsite):
LABELS LEIDEN TOT DE VERZWAKKING VAN DE JURIDISCH BINDENDE UNIVERSELE NORMEN
Keurmerken hebben hun beste tijd gehad. En zijn gedoemd te verdwijnen. Dat las je al in de aanhef van dit artikel. Wereldwinkels dienen terug de pioniersfunctie van weleer op te nemen. De enige oplossing ligt dan ook in wettelijke regelgeving. Want daarover ging het bij het ontstaan van de fairtradebeweging: de wereldhandel eerlijk maken door (inter-)nationale rechtsregels.
Labels zijn en blijven privé-initiatieven. Geen sociaal-weldenkend mens die de invulling van onze economie of sociale zekerheid wenst uit te besteden aan privé-belangengroepen. Een wettelijke verankering van het oorspronkelijke fairtradegedachtegoed is dan ook de enige, echte bestaansreden van de fairtradebeweging.
Dat de politieke klasse in ons land hiervoor grotendeels doof blijft, is geen argument. Dat was in de tijd van Daems niet anders. Betrek de politici in openbare debatten bij de zaak. Want soft law is geen optie. LABELS LEIDEN TOT DE VERZWAKKING VAN DE JURIDISCH BINDENDE UNIVERSELE NORMEN. De wetten die onze arbeid reglementeren zijn er gekomen dankzij de vele acties van de arbeidersbewegingen. Waar komen dan deze codes en labels vandaan? Wat willen ze vervangen? Het nagestreefde doel is verworden tot: vermijden dat bedrijven in hun activiteiten gehinderd worden door bindende wetten en regels.
De echte fairtradepioniers zijn ondertussen echte, kleine, sociaal-voelende ondernemers. Lees dit bijzonder interessante, prikkelende en prachtige verhaal van Mott Green, de man achter het kleine, fijne Grenada Chocolate. De goede man slaagt er zelfs in met het zeilschip zijn zelfbereide fairtradechocoladerepen van Grenada naar New York te vervoeren. Sjiek!
Even in de marge, toch ook even deze interessante quote, in het artikel:
“I think it as obscene that not all trade is fair – that unfair trade is allowed to be the rule and fair trade becomes the exception,”
says Vandana Shiva, Ph.D., a physicist and environmental activist, who believes Fairtrade status should only be given to autonomous producers.
Nu, de Wereldwinkels legden zich op de vernoemde Algemene Vergadering plechtig de belofte op, niet over één nacht ijs te willen en zullen gaan. De presentatie, die werd getoond om de vrijwilligers te overtuigen, kun je hier downloaden: AV-20120128-5a-Labels-toelichting.ppt. We volgen het hier verder op de voet op. Een juist geïnformeerde consument is er immers twee waard. Da’s marketing 2.0 .
voorwoord bij bovenstaande brochure “DE LABEL BUSINESS”
“Het verantwoord consumentisme is eerder de nieuwste hype, en niet zozeer een daad van verzet tegen uitbuiting of beschadiging van het milieu. In de jaren negentig probeerden bedrijven ons een lifestyle te verkopen – ervaringen, belevenissen. Nu proberen ze ons een moraal te verkopen. Kijk naar Starbucks.
De advertentiecampagne vertelt dat je daar veel meer dan een kop koffie kunt kopen: je koopt een persoonlijke ethiek. Je komt bij Starbucks op een plaats waar je niet alleen koffie kunt kopen, maar waar ook mensen elkaar ontmoeten, waar je een deel van de gemeenschap bent. Die koffie is geteeld op een verantwoorde manier, met aandacht voor mens en milieu. Dus je koopt ook een stukje ecologisch bewustzijn. Nu kun je wel zeggen: ‘‘Het is niet alles’’, maar alle kleine beetjes helpen, en het is belangrijk dat we bewuster leren omgaan met het milieu. Alhoewel, het is een dubbeltje op zijn kant. Het kan net zo goed een drogredenering zijn.
Dit soort producten kopen maakt ons dan niet bewuster. Integendeel, het stelt ons gerust, waardoor we niet langer de drang voelen er écht over na te denken. We denken: kijk eens hoe we ons wentelen in goedheid! Ondertussen valt onze levensstijl nog steeds niet te rijmen met wat deze planeet kan verdragen. Dat is het ultieme doel van het kapitalisme: ons laten ophouden met denken.”
Slavoj Žižek over Max Havelaarkoffie bij Starbucks
overheid Verenigde Staten moeit zich met ruzie tussen Fairtrade International en Bloomberg:
De V.S. start een vooronderzoek naar gedwongen kinderarbeid in de bio- en fairtradekatoen-programma’s, die de amerikaanse lingerie retailer Victoria’s Secret bedienen. Dit n.a.v. het feit dat Fairtrade International en Bloomberg een media-oorlog zijn gestart. Lees hier de precieze aanleiding.
Behulpzame fairtrade-activisten met een kluitje in het riet sturen is één,
I sent links and an inquiry to the relevant people in Fairtrade International. Much to my disappointment, to this date there has been no press release from Fairtrade International concerning this issue, nor have I received any further information from them despite repeated inquiries.
de amerikaanse overheid voorliegen echter, wordt bijzonder moeilijk…
vooraf
Zelf heb ik op deze blog richting het fairtradekeurmerk Max Havelaar
- a. al meermaals een waarschuwende vinger opgestoken:
- b. zelfs regelrecht alarm geslagen:
- c. doch uiteraard zonder fair trade an sich goedkoop te willen beschadigen:
De Financial Times, die de idee “fair trade” bijtreedt en verdedigt tegen (ultra-)liberale krachten, het kan tellen. Niks wijst er vooralsnog op dat Bloomberg wél van kwade wil mag verdacht worden. Al betwist Faitrade International dit. En dus gaat de overheid op onderzoek uit. Want Bloomberg houdt voet bij stuk.
wat is er aan de hand?
De verkoop van fairtradeproducten groeide sterk in 2010, met een wijnverkoop die haast verdrievoudigde. Meer dan 4.36 miljard Euro aan omzetcijfers, een stijging met 27 procent i.vgl.m 2009, dat trekt de aandacht. Van Bloomberg L.P., de financiële dienstverleningsgigant, zelfs.
Bloomberg.tv stuurde een team zes weken naar Burkina Faso. Ver weg van de glamour van de catwalks in New York, stootte het op kinderen van zelfs slechts 10 jaar jong, die katoen plukten voor de toptextielmerken van deze wereld.
Op het eerste zicht misschien van weinig nieuwswaarde. In de textielindustrie blijft uitbuiting eerder regel dan uitzondering. Ook bij ons in Vlaanderen lanceerde de Schone Kleren Campagne woensdag j.l. nog haar nieuwe brochure “Wij willen Schone Kleren“, met een ludieke actie in de Brusselse Nieuwstraat. Al hebben deze laatsten het vooral over de omstandigheden waaronder de afgewerkte producten worden gemaakt. Veelal onderbelicht blijven de minstens even grote wantoestanden bij het produceren van de basisgrondstof katoen. En het valt dan ook toe te juichen dat Bloomberg hierrond wenst te berichten. Echter na
- 1) het ontvangen van het hogergenoemde zegebulletin over de cijfers voor 2010 van Fairtrade International én
- 2. de invoering van de anti-slavernijwet in California (per 1 januari 2012)
wilde het team van Bloomberg ook wel eens weten, hoe het zit met de claims vanuit de fairtradesector, dat het een adequate controle uitoefent op het tegengaan van kinderarbeid en -slavernij in de katoenproductie in Burkina Faso.
Een gerechtvaardigde reflex, aangezien het in de USA verboden is met overheidsgeld textiel aan te kopen, waarvan de oorsprong in Burkina Faso (alsook Benin, China, Tajikistan en Uzebekistan) ligt. Precies omwille van de meer dan zware vermoedens, dat niemand kan garanderen dat het dergelijke misstoestanden kan voorkomen. Het was dan ook onbetaalbare reclame geweest voor de eco- en fairtradelabels had Bloomberg mogen constateren, dat de controle van de keurmerken waterdicht zou zijn.
Helaas… het draaide uit op alarmfase rode oortjes. Zeer opmerkelijk. Want bio- en/of fairtradekatoen zijn op zich al erg kleine niches: naargelang de bron lag in 2008 de wereldproductie van gecertificeerde biologische (ontpitte) katoenvezel rond de 100.000 ton ofte 0,05% van de wereldwijde katoenproductie wat – volgens de FAO – resulteerde in 0.9% marktaandeel. Daarbinnen is fairtrade op haar beurt natuurlijk ook nog eens een niche. Verder is Burkina Faso een liliputter als biokatoenproducent, met haar 0,3% aandeel in de wereldproductie.
(voorlopige?) conclusies
Wanneer de controles van de keurmerken hier al niet goed blijken te gebeuren of te kunnen, kan men enkel twee spijkerharde conclusies trekken:
1. Een door keurmerken aangedreven markt doet haar werk NIET als het gaat om verduurzaming en eerlijker maken van de handelsverhoudingen met het zuiden.
2. De fairtradebeweging moet primordiaal inzetten op beleidsbeïnvloedend werk. Geen keurmerk is opgewassen tegen menselijke willekeur. Noch die in het Noorden, noch die in het Zuiden van de wereld. Noch die onder de textielhandelaars, noch onder die van de katoenproducenten.
Verder zouden de beste dagen van het fairtradekeurmerk wel eens kunnen geteld zijn, mochten de onderzoekers van de V.S. de bevindingen van Bloomberg bevestigen. Erg hoeft dit geenszins te zijn. Integendeel!
Onderstaande quotes komen uit een bijzonder interessant artikel op de website EthicalCorp: Eco-labels: radical rethink required.
[...]the mass proliferation of eco-labels in the marketplace – 400 and counting – and the move to mainstream for many (thus removing their value as a differentiator) is significantly reducing their value.
In this future new business models will emerge whose DNA will embed factors previously requiring certification, and civil society will find more effective and efficient ways of holding business accountable.
“Everything counts in large amounts” was de titel van een eighties-hitje voor Depeche Mode. Dit als adagium uitdragen als fairtradekeurmerk resulteert in hetzelfde vluchtige karakter eigen aan de popmuziekindustrie. Het onderscheidend vermogen raakt zoek in de waan-van-de-dag en met duurzaamheid heeft het al helemaal geen uitstaans.
Wegwijs in wijn 2012 – wijngids Test-Aankoop over de wijnen van Oxfam Fairtrade
Wegwijs in Wijn 2012 telt 428 bladzijden, kost € 29,03 (€ 22,68 voor abonnees) en kan besteld worden bij Test-Aankoop, Hollandstraat 13, 1060 Brussel, tel. 02 542 32 00, via e-mail: abonnement@test-aankoop.be of via http://www.test-aankoop.be. ECHTE AANRADER!
