The New Trade Order: Kraft Foods, Cadbury, Douwe Egberts en de machtsstrijd van (of is het ‘om’?) de fairtrade- en andere keurmerken

LONDON – Two thirds of UK consumers either buy Fairtrade tea or would like their favourite tea brand to convert, according to a new survey commissioned by international development charity Traidcraft.
bron: Consumers want top tea brands to convert to Fairtrade (marketingsmagazine.co.uk)

Nestlé kiest voor Max Havelaar. Zoals ook concurrent Cadbury.

Kraft kiest voor Rainforest Alliance. MARS voor UTZ CERTIFIED.

Ethisch ondernemen begint echt ergens over te gaan.

Het internationale fenomeen FairTradeGemeenten mag hier dé ethische marketingzet van het decennium genoemd worden.

Fair Trade is publiek goed. Het wordt gemaakt en grootgemaakt door een vrijwilligersbeweging.

Bepaalde economische krachten worden zenuwachtig. Sommigen slaat hierbij de schrik op de benen. Anderen zien en grijpen de kansen.

Speciaal Rapporteur voor het Recht op Voedsel bij de Verenigde Naties, de Belg Professor Olivier De Schutter, vraagt zich luidop af:

De consument ziet door de bomen van de labels het bos niet meer. Wat met de Fairtrade -”light” labels zoals Utz Certified en Rainforest Alliance. Zal dit niet leiden tot het verdwijnen van de “beste” labels, zoals het Fairtrade label bijvoorbeeld?

Een recente ontwikkeling, die toe te juichen valt, is dat de keurmerken de handen in elkaar willen slaan: historische verklaring uit Bern: “Samen sterk” verklaren Max Havelaar, Rainforest Alliance en Utz Certified.

Een overzicht van enkele interessante, belangwekkende recente gebeurtenissen:

Douwe Egberts ontketent koffieoorlog

 

Douwe Egberts (DE) maakt deel uit van de amerikaanse multinational Sara Lee. Het bedrijf situeert zich inhoudelijk aan de rechterzijde van de Republikeinen. Het predikt hard in de leer verder de zegeningen van de ongereguleerde vrije markt. En heeft er ook rechtszaken voor over om deze ideologie aan anderen op te leggen.

Getuige hiervan een artikel in de Morgen van dinsdag 15 december.

Dit artikel gaat over de bikkelharde juridsche strijd die DE momenteel uitvecht met de provincie Vlaams-Brabant. Deze provincie vraagt achter het fairtradelabel bij aanbestedingen en dat zint DE niet. Want DE wil niet met Max Havelaar samenwerken. Het heeft ‘een eigen’ label: Utz Kapeh.

Dat label Utz Kapeh is zeker niet slecht. Het is geen fair trade, maar de koffie komt wel van kleine boeren. Die kleine boeren worden bijv. geholpen om hun koffiekwaliteit te verbeteren of duurzamer te produceren. Om zo betere markttoegang te bekomen.

Al 10 procent van alle DE-koffie bestaat uit die kleine boeren-koffie. Meer zelfs: 90% van alle gecertificeerde koffie die gedronken wordt in Nederland komt voort uit Utz Kapeh.

Maar Utz Kapeh garandeert weinig of niks meer dan afzet van die koffie via de kanalen van Douwe Egberts. Over minimumvergoedingen of fair trade wordt er niet gesproken. Al brengt de koffie wel degelijk iets meer op voor de boeren, die een Utz Kapeh-programma volgen.

Maar overheden engageren zich steeds vaker in het opzetten en ondersteunen van FairTradeGemeenten. En hun administraties verkiezen dan ook fairtradekoffie te drinken. Iedere koffiebrander, die in aanmerking wil komen voor deze aanbestedingen, dient het Max Havelaar-keurmerk te voeren.

DE is hier niet mee akkoord. En spant nu geregeld processen aan tegen onwillige overheden. Het vangt daar tot op heden bot. Zo besliste in 2008 de rechter dat de Provincie Groningen wel degelijk Fair Trade mag eisen bij aanbestedingen.

Doch DE berust niet in de zaak en hoopt naar eigen zeggen, via Europa en de rechtbank, de lidstaten en lokale besturen in de pas te doen lopen van haar belangen.

Lees: Koffieoorlog: Douwe Egberts blijft fairtrade-principes aanvechten voor de rechtbank (april 2011).

ASDA ontekent bananenoorlog

 

Waar de fairtradebeweging aan DE geen moeilijke kluif heeft, wordt het wel lastiger wanneer discounters – met door Max Havelaar gelabelde producten in het gamma – uitgerekend de eigen fairtradeproducten van binnenuit gaat bekampen.

Kunt u nog volgen? Hier leest u er meer over. Kort: ASDA – een Brits bijhuis van de supermarktgigant Wal-Mart – bevecht de concurrenten met verschrikkelijk lage bananenprijzen. Dit gaat uiteindelijk ten koste van de bananenproducenten, want waar ASDA beweert de financiële pijn zelf te dragen, is het a) niet zeker dat concurrenten dit ook zullen doen en dus b) de aankoopprijzen voor de bananen zullen trachten te verlagen. ASDA biedt ook fairtradebananen aan. De principes achter deze bananen volgen een andere logica dan die van dit soort toestanden.

Waar recent onderzoek nog uitbracht in de Uk dat het “Fairtrade logo has an influence on purchasing”, wordt in dat onderzoek ook gesteld:

Almost 54% of respondents to MarketingWeek.co.uk’s latest poll believe the Fairtrade logo has an impact on consumers’ shopping behaviour; but 46% say it does not persuade people to buy an item.

In het licht van deze vaststelling is de strategie die enkele voedingsgiganten hanteren wellicht beter te begrijpen.

Chocoladereuzen op fairtradevrijerspad

 

In 2005 onderzocht Test Aankoop de ethische en druurzame reflex van chocolademerken. Uiteraard kwam Oxfam Fairtrade hier als beste uit. Nestlé kreeg niet zo’n goed punten, maar was wel zeer bereidwillig in het meewerken aan dit onderzoek en gaf te kennen dat het wel degelijk positieve plannen in die richting had.

Lees het artikel uit de Test Aankoop in deze pdf.

En ja… Nestlé had dus wel degelijk fairtrade(!) plannen…

Chocolade-oorlog

 

Begin november deed de Amerikaanse voedingsreus Kraft Foods (nummer twee in de wereld met merken als Philadelphia, LU, Maxwell, Carte Noire, Milka en Côte d’Or) een vijandig overnamebod op het Britse Cadbury, een van de grootste Europese fabrikanten van snoep, kauwgom en chocolade (Carambar, Vichy, Hollywood, Stimorol, Kiss Cool, …).

De Franse krant La Tribune greep de gelegenheid aan om het te hebben over de botsing tussen de twee groepen op het vlak van cacaocertificatie.

Beide zijn inderdaad de eerste om hun grote chocolademerken van een keurmerk te voorzien. De ene van ‘eerlijke handel’, de andere ‘duurzame handel’. Wat stellen we vast: die twee grote groepen kopen vooral gecertifieerde cacao om ‘zeker te zijn van een duurzame bevoorrading’ in een context waar de kwaliteit van de bonen daalt.

« Nous nous sommes rendu compte que, au Ghana, pays d’origine de 70 % de nos fèves, la qualité et la productivité des fermes diminuaient », explique Alisson Ward, directrice de la responsabilité sociale et environnementale chez Cadbury.

« En Côte d’Ivoire, la qualité est irrégulière, il y a beaucoup de maladies et de pesticides », abonde Pascal Bourdin, directeur général du chocolat Kraft en Europe.

Lees: het gaat ‘m eigenlijk gewoon om hun eigen voortbestaan. De coöperatieven van cacaoboeren “Kavokiva” in Ivoorkust spreekt zelfs in termen van “nog 10 jaar cacao en dan is het over”.

Dit heeft vooral te maken met het feit dat boeren zo weinig verdienden met hun cacao, dat ze geen geld meer over hadden om de bomen en plantages te verzorgen. Nu lijkt het te laat…

Nestlé – Fairtrade KitKat

 

Sinds begin vorige week moeit ook Nestlé zich er officieel mee. Met… fairtradechocola. In paginagrote advertenties in de Britse nieuwsbladen roept het de lof over haar nieuwe fairtrade KitKat.

Funny that. Isn’t Cadbury stressing heritage and Fairtrade as part of its defence against Kraft? And isn’t Nestle thought to be cosying up to Hershey about a joint Cadbury bid?

All Nestle needs now is Didier Drogba on side and it can strike hard.

schreef Alex Brummer in de Daily Mail: “Debt mountain we ignore at nation’s peril“.

M.a.w. Nestlé kiest voor Max Havelaar. Zoals ook concurrent Cadbury.

Kraft kiest voor Rainforest Alliance. Wat ook MARS zal doen. Al kiest het ook voor UTZ.

Voor de volledigheid: Unilever kiest ook voor Rainforest Alliance. Zei het voor thee.

Rainforest Alliance is vandaag vooral gekend van het groene kikkertje op de Chiquita-bananen. Rainforest Alliance spreekt voor de belangen van de multinationals. Zoveel heb ik zelf mogen begrijpen uit een gesprek van een uur, dat ik met hun europese vertegenwoordiger had n.a.v. een receptie in Hasselt, eind 2007.

Duurzame cacaoteelt in West-Afrika: feit of fictie?

 

uit: Duurzame cacaoteelt in West-Afrika: feit of fictie?

Ook bij Tony’s Chocolonely zijn ze zich uiteraard bewust van de problemen: “Het gaat niet goed met de cacao in Ivoorkust. Hogere opbrengsten en inkomsten zijn niet alleen in het belang van de boeren maar ook in het belang van de industrie. De vraag waar de machtsbalans tussen beide ligt, is voor ons een belangrijk punt”, aldus Eveline Raijmans.

Alle chocola van Tony’s Chocolonely is Max Havelaar gecertificeerd. Eveline Raijmans legt uit:

“Max Havelaar onderscheidt zich van bijvoorbeeld Rainforest Alliance in die zin dat het is voortgekomen uit boerencoöperaties. Zelf voeren we een intensieve discussie met Max Havelaar over de verbetering van de fairtradeketen.”

Toch zijn ook deze certificeringssystemen voor verbetering vatbaar:

“Wat ons betreft zou een groter deel van de meerprijs die de consument betaalt bij de coöperatieven terecht moeten komen en zou er minder moeten uitgegeven worden aan het certificeringssysteem zelf.”

Bovendien bieden de labels geen 100% garantie:

“Daarvoor moet bv. het smokkelen van cacaobonen en de inkoop van bonen van niet-aangesloten boeren 100 % uitgesloten worden. Maar certificering is wel een manier om ervoor te zorgen dat meer cacao duurzamer wordt verbouwd en dat ook de arbeidsomstandigheden verbeteren en de armoede vermindert.”

Nog werk aan de winkel, dus!

4 gedachtes over “The New Trade Order: Kraft Foods, Cadbury, Douwe Egberts en de machtsstrijd van (of is het ‘om’?) de fairtrade- en andere keurmerken

  1. Pingback: Grijpt Fair Trade de kans? – Kijkofhetklopt.nl bindt strijd aan tegen willekeur keurmerken. « recepten en nieuwsjes vanuit de Dorpsstraat, nummer 31

  2. Pingback: Twee interessante artikels uit De Morgen n.a.v. de WEEK VAN DE FAIR TRADE 2010 « recepten en nieuwsjes vanuit de Dorpsstraat, nummer 31

  3. Pingback: Financial Times tackelt kritiek op fair trade: “Er werden geen markten geschaad bij het maken van deze koffie” « recepten en nieuwsjes vanuit de Dorpsstraat, nummer 31

  4. Pingback: everything counts in large amounts – hoe multinationals en ontwikkelingsorganisaties de kleine boer én de Vlaamse ondernemer wurgen « recepten en nieuwsjes vanuit de Dorpsstraat, nummer 31

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s