oneerlijke handelspraktijken door concentratie in de retailsector moeilijk aan te tonen

Sjoemelsoftware, sjoemelolijfolie,… De Europese Unie verzaakt aan haar eigen wetgeving en verkwanselt zo het laatste greintje geloofwaardigheid bij de burger. Handel staat in de EU stilaan synoniem voor ‘gesjacher’.

Gesjacher als in 1) Afdingen 2) Afpingelarij 3) Geritsel 4) Handjeklap 5) Zever in pakskes en andere chocoladewikkels.

Daar schreef ik gisteren over.

Van Grete Remen (Damhert en Vlaams Volksvertegenwoordiger) ontving ik ondertussen de interne visienota “imperfecte markten” van NV-A. Die houd ik intern, zoals beloofd.
Op haar website schreef Remen, in aanloop naar 11.11.11:

Het geweten van de consument wordt […] serieus bedrogen. Onbewust dragen we bij tot een corrupt systeem van winstbejag, kinderarbeid, sjoemelsoftware en misleidende voedingsetiketten. Een transparante productieketen kan soelaas bieden, waarin Europese regels gelden en grensoverschrijdende controlemechanismen waken over de duurzaamheid en eerlijkheid van producten en de naleving van de mensenrechten.

Op het Ierse independent.ie staat er nu een verhelderend artikel van Alan Renwick, Professor of Agriculture and Food Economics aan de University College Dublin (UCD), dat mooi aansluit bij bovenstaande. Ik heb het (google-)vertaald naar het Nederlands.

PROFESSOR ALAN RENWICK - UCD

PROFESSOR ALAN RENWICK – UCD

Prof. Alan Renwick: “fairtradebereik moet verder gaan dan handelsrelaties met ontwikkelingslanden”

Supermarktreuzen geven veel geld uit om ons ervan proberen te overtuigen dat “groot zijn niet zo slecht is“. Maar het lijkt erop dat hun boodschap niet aanslaat bij de Europese Commissie.

De voorzitter van de Commissie verklaarde in september dat er iets moet gebeuren “om de oligopolies in de detailhandel te breken“, terwijl Phil Hogan, de commissaris voor Landbouw, klaarstond om te zeggen dat hij wil dat 2016 het “jaar van de actie” wordt voor de EU-instellingen, om de onevenwichtige machtsrelaties in de supply chain aan te pakken. De opvatting dat er iets moet gebeuren resoneert sterk bij kleine leveranciers in het algemeen en bij de landbouwers in het bijzonder.

Echter, voor de hand liggende vragen zijn 1) waar het bewijs geleverd wordt, dat de structuur van de retailmarkt een probleem op zich is, en 2) wanneer dat zo zou zijn, of de inspanningen om “oligopolies te breken” de dingen beter of slechter zal maken voor consumenten en leveranciers?

In eenvoudige bewoordingen: een belangrijk vraagstuk is of het bestaan ​​van een paar grote spelers in de retailsector kan leiden tot zogenaamde oneerlijke handelspraktijken (Unfair Trading Practices, afgekort ‘UTPs’).

Vorig jaar publiceerde de EU een uitgebreid verslag over deze praktijken, waarin het benadrukte dat – indien UTPs zouden bestaan – deze ​​leiden tot economische kosten voor de maatschappij, omdat ze dan leiden tot onderinvestering door de leveranciers.

Bij analyse van het rapport blijkt echter dat de veronderstelling – van een oorzakelijk verband tussen retailconcentratie en machtsmisbruik – moeilijk aantoonbaar is te maken. Zo heeft Italië bijvoorbeeld een relatief laag niveau van concentratie in de foodretailsector én zowat de meest uitgebreide wetgeving tegen UTPs, maar toch voelen bedrijven zich bij de minst beschermde in de EU.

Dit in contrast met Denemarken. Dat heeft bij de hoogste niveaus van concentratie in de detailhandel, relatief weinig wetgeving tegen UTPs, maar toch voelt een veel groter deel van de bedrijven er zich beschermd; Veel supermarkten in Denemarken hebben de eigendomsstructuur van een coöperatie.

Zouden er harde bewijzen bestaan ​​voor UTPs in de supply chains van ons voedsel – en kan daarbij aangetoond worden dat deze leiden tot economische kosten – dan zijn er twee belangrijke opties om de onevenwichtigheden in de machtsrelaties aan te pakken. 1) Of we grijpen in op de fysieke structuur van de markt of 2) we accepteren dat de structuur bestaat en reguleren de verhoudingen binnen de supply chain.

Gezien de moeilijkheden in het veranderen van de structuur van de industrie, is het misschien niet verrassend dat veel van de inspanningen binnen de EU gericht zijn op het zoeken naar de relaties binnen de keten te regelen. Bijvoorbeeld, vorig jaar werd in Ierland de Competition and Consumer Protection Act (CCPA) aangenomen en dit met de focus op het reguleren van de praktijken binnen de keten. Echter, zoals uit ons Italiaanse voorbeeld hierboven al bleek, brengt wetgeving op zich niet de oplossing van het probleem, en in Ierland wordt de CCPA bekritiseerd omwille van het feit in de praktijk tandenloos te zijn gebleken.

Als marktstructuren veranderen of toegenomen wetgeving niet het antwoord lijken, dan is de vraag hoe we het probleem dienen aan te pakken.

De Commissie betoont lippendienst aan de Supply Chain Initiative, waarbinnen bedrijven principes over eerlijke handelspraktijken onderschrijven.

Natuurlijk kunnen we sceptisch zijn over vrijwillige initiatieven, en ze afserveren als zijnde pogingen om de toegenomen dreiging van regelgeving af te houden.

Nadat ik laatst schreef over deze kwestie, suggereerde een collega bij UCD dat een verhoogde druk leggen op de supermarkten, om te voldoen aan hun eigen verklaringen inzake Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, vruchten kunnen afwerpen; met name inzake eerlijke handelsrelaties.

Verandering kan optreden als supermarkten de effectieve waarde gaan inzien van supply chain-relaties, die ethisch zijn. Niet alleen t.a.v. van ontwikkelingslanden, maar ook in landen als Ierland. Dan hoeft groot zijn misschien al bij al zo slecht niet te zijn.

artikel door Alan Renwick, Professor of Agriculture and Food Economics at UCD.

Alan Renwick over UTPs in de retail en machtsconcentratie

 

Een gedachte over “oneerlijke handelspraktijken door concentratie in de retailsector moeilijk aan te tonen

  1. Pingback: Ot en Sien & Die arschlochfreien Kette | recepten en nieuwsjes vanuit de Dorpsstraat, nummer 31

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s